In het Herinneringscentrum Kamp Westerbork vertellen we de verhalen van meer dan honderdduizend Joden en Sinti en Roma die vanuit Nederland naar vernietigings- en concentratiekampen werden gedeporteerd. Ook de naoorlogse functies van de historische plek komen aan bod.

Kamp Westerbork bestaat sinds 1939 en heeft door de jaren heen verschillende functies gehad. Ontdek hieronder welke dit waren.

Vanaf 1942 begonnen de nazi’s met de deportaties van voornamelijk Joden uit heel Europa naar vernietigingskampen in het Oosten. Dit had gevolgen voor kamp Westerbork. Het werd uitgebreid met een groot aantal barakken en kleinere gebouwen. Op 1 juli werd het kamp aangewezen als Polizeiliches Judendurchgangslager. Er werden prikkeldraadomheiningen en zeven wachttorens geplaatst. 

Door&shy;gangs&shy;kamp

Doorgangskamp

Toen vanaf 1938 de situatie voor Joden in Duitsland steeds gevaarlijker werd, vluchtten velen van hen naar Nederland. Om deze stroom mensen te reguleren, besloot de regering een centraal vluchtelingenkamp op te richten. Een stuk braakliggend terrein aan de rand van Westerbork bleek een geschikte locatie.  In augustus 1939 werd begonnen met de bouw van de barakken, in oktober van datzelfde jaar kwamen de eerste bewoners aan. 

Vluch&shy;te&shy;lin&shy;gen&shy;kamp

Vluchtelingenkamp

Tussen 24 april 1945 en 1 december 1948 was kamp Westerbork een interneringskamp voor NSB’ers, SS’ers en andere personen, die van samenwerking met de nazi’s werden verdacht. Op het moment dat de eerste geïnterneerden het kamp betraden, werd Westerbork nog door ongeveer 850 bevrijde Joden bewoond.  

In&shy;ter&shy;ne&shy;rings&shy;kamp

Interneringskamp

In 1949 nam het Ministerie van Oorlog kamp Westerbork tijdelijk over. De dekolonisatieoorlog in het voormalige Nederlands-Indië was in volle gang, met als gevolg een groot gebrek aan militaire kampementen in Nederland. Westerbork werd een opleidingskamp voor soldaten, die onder meer naar Nederlands-Indië zouden vertrekken.  

Mi&shy;li&shy;tair kamp

Militair kamp

De meeste Indische Nederlanders hadden de oorlog in Japanse interneringskampen doorgebracht.  Velen van hen voelden zich na de bevrijding niet meer veilig en besloten noodgedwongen naar Nederland te vertrekken. Als opvanglocaties werd gekozen voor een aantal kampen die in de oorlog door de nazi’s waren gebruikt, zoals kamp Westerbork. De locaties werden anders genoemd: voortaan waren het ‘woonoorden’ en ‘opvangcentra’. Westerbork werd ‘De Schattenberg’ genoemd.   

Re&shy;pa&shy;tri&shy;ë&shy;rings&shy;kamp

Repatriëringskamp

Vanaf 1951 werd het voormalige kamp een woonoord voor enkele duizenden Molukkers. KNIL-militairen en hun gezinnen zouden hier tijdelijk gehuisvest worden, omdat de situatie voor hen door de onafhankelijkheidsstrijd op de Molukken gevaarlijk werd. De laatste bewoners vertrokken uiteindelijk in 1971.   

Schat&shy;ten&shy;berg

Schattenberg

Hoe ervaar je iets dat niet meer bestaat? Het terrein van het voormalige kamp Westerbork heeft sinds het begin van de jaren zeventig verschillende aanpassingen ondergaan om de historische plek herkenbaarder te maken. In 1983 opende koningin Beatrix officieel het Herinneringscentrum.   

Plek van her&shy;in&shy;ne&shy;ring

Plek van herinnering

Het kamp door de jaren heen

Dit verhaal werd opgetekend door conservator Guido Abuys. Meer over de familie Enthoven is te vinden in het boek Kroniek van het geslacht Enthoven (Zutphen 1991).&nbsp;

Het is 23 mei 1945. Henriette Enthoven-van Lier schrijft vanuit Mont Pèlerin in Zwitserland een brief aan haar familie, waarin ze terugkijkt naar het transport van kamp Westerbork naar Theresienstadt en haar aankomst in dit getto.

"Ik werd met enige kennissen in een bananenwagen gestopt..."

Gerdien Verschoor was tussen 2019 en 2022 de directeur van Herinneringscentrum Kamp Westerbork. Dit verhaal publiceerde zij op haar <a href="https://gerdienverschoor.wordpress.com/2019/02/07/het-treinbord/#more-3294">eigen website</a>.

Het moet ergens in de jaren negentig geweest zijn: het was na de Wende en ik werkte bij de Nederlandse Ambassade in Warschau. Alles in Polen veranderde. Als attaché voor pers- en culturele zaken richtte ik me niet alleen op pers en cultuur, maar ook op de historische en maatschappelijke onderwerpen die in die periode actueel waren. Vele musea en historische instituten maakten een transitie door: nu Polen het communisme van zich had afgeschud, konden vele verhalen eindelijk op een andere manier verteld worden.

Het treinbord

Dit verhaal, geschreven door conservator Guido Abuys, werd in 2018 als column gepubliceerd op de website van het Herinneringscentrum Kamp Westerbork.&nbsp;

Een houten beeldje van een jongen van een jaar of twaalf, gekleed in een blouse, korte broek, hoge sokken en wandelschoenen. Op het voetstuk zijn de initialen E.B. ingekrast en is het jaar 1941 duidelijk zichtbaar. Het beeldje zou geschonken zijn aan Jacques Schol, directeur van het Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork.&nbsp;

Een jongen vereeuwigd in hout

In juni 2025 verscheen Sprekende stenen. Stolpersteine in Zwolle, een publicatie waarin de verhalen van Joodse inwoners van Zwolle worden belicht. Ook voor het gezin Caneel, dat voor hun deportatie aan de Vispoortenplas 10 woonde, zijn struikelstenen gelegd.&nbsp;

Carolina Caneel-Bamberg, haar man Salomon Caneel en hun zoontje Mozes “Max” Caneel werden begin oktober 1942 vanuit Zwolle naar kamp Westerbork gebracht. Het was in die dagen overvol in het kamp: door de ontruiming van de Joodse werkkampen en de razzia’s waarbij de familieleden van de Joodse dwangarbeiders werden opgehaald, kwamen er zo’n 12.000 personen naar het kamp. In een brief aan vriendin Janny Bosman schrijft Carolina over de chaotische situatie en de onwetendheid over hun verdere lot. Ook vraagt ze om een paar hoge schoenen of laarsjes in maat 26 voor zoontje Max en een stel dekens, want die zijn ze inmiddels kwijtgeraakt.&nbsp;

"Onze Max is een reuzelieve schat..."

Onze collecties in beeld

Westerbork Digitaal

We zijn druk bezig met het toevoegen en aanvullen van informatie op deze website. We voegen dagelijks nieuwe collectiestukken toe en vullen persoonsgegevens aan, dus kom zeker nog eens terug!

Platform in ontwikkeling

Op deze pagina vind je een overzicht van verhalen over kamp Westerbork. Zo kun je meer te weten komen over personen die in het kamp gevangen zaten of over objecten uit onze collecties. Ook bieden we themaverhalen aan en laten we zien welke locaties in Nederland, direct of indirect, een verbinding hebben met kamp Westerbork. 

Verhalen

Van: Haagman, Bep en Clara Aan: De Vrijer, familie Plaats: Hooghalen/Westerbork, kamp Datum: 1942-08-18 Onderwerp: heel blij om Dick gezien te hebben; ze hebben de was gedaan in een teiltje warm water' opmerking van Clara wat een leugenaarster; Clara had de was gedaan en moeder gespoeld; nu moet het goed van Lion nog, dat stinkt en is roetzwart; voor haar behandeling heeft ze nu ook een hoogtezon erbij; ze worden bruin, maar niet dikker; in het kamp zeggen ze: ‘Nur gezond’; nog iets gehoord van Derks uit Utrecht?; een schat van een meisje gehad, ze moest weg, ze was al 14 dagen in het kamp en had niets bij zich, ze is in het kamp getrouwd en heeft van iedereen wat meegekregen voor de reis; graag het een en ander toesturen, naast levensmiddelen voor beide vrouwen bustehouders en wat huishoudzeep; een man van de vrouw op de kamer had een paling gekocht; Clara is sokken aan het stoppen en Lion probeert bij de spoorbaan te blijven werken. Hij kan door dit werk dan misschien tot 15 oktober uitstel van deportatie krijgen; ze moet om 16.00 uur naar de Polikliniek en moet de brieven nog kwijt zien te raken (aan iemand meegeven); angst voor deportatie, het hangt als een dreiging boven hun hoofd; Clara heeft drie jongens om haar heen zwerven, die alles voor haar doen…

Van: Haagman, Bep en Clara Aan: De Vrijer, familie Plaats: Hooghalen/Westerbork, kamp Datum: 1942-08-18 Onderwerp: heel blij om Dick gezien te hebben; ze hebben de was gedaan in een teiltje warm water' opmerking van Clara wat een leugenaarster; Clara had de was gedaan en moeder gespoeld; nu moet het goed van Lion nog, dat stinkt en is roetzwart; voor haar behandeling heeft ze nu ook een hoogtezon erbij; ze worden bruin, maar niet dikker; in het kamp zeggen ze: ‘Nur gezond’; nog iets gehoord van Derks uit Utrecht?; een schat van een meisje gehad, ze moest weg, ze was al 14 dagen in het kamp en had niets bij zich, ze is in het kamp getrouwd en heeft van iedereen wat meegekregen voor de reis; graag het een en ander toesturen, naast levensmiddelen voor beide vrouwen bustehouders en wat huishoudzeep; een man van de vrouw op de kamer had een paling gekocht; Clara is sokken aan het stoppen en Lion probeert bij de spoorbaan te blijven werken. Hij kan door dit werk dan misschien tot 15 oktober uitstel van deportatie krijgen; ze moet om 16.00 uur naar de Polikliniek en moet de brieven nog kwijt zien te raken (aan iemand meegeven); angst voor deportatie, het hangt als een dreiging boven hun hoofd; Clara heeft drie jongens om haar heen zwerven, die alles voor haar doen…

Brief van Bep en Clara Haagman aan de familie De Vrijer vanuit kamp Westerbork

Van: Popken, Aaltje Aan: Popken, Harm Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945/1946 Onderwerp: boekje met een versje en een tekening gemaakt door Aaltje voor haar jarige vader Harm; verjaardag van moeder; een jaar geleden afscheid moeten nemen van haar; vader ging al eerder weg; vader is weer thuis (ontslagen uit kamp Westerbork); zus Wennie (Wennechien) is overleden; ze probeert haar moeder te troosten…

Van: Popken, Aaltje Aan: Popken, Harm Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945/1946 Onderwerp: boekje met een versje en een tekening gemaakt door Aaltje voor haar jarige vader Harm; verjaardag van moeder; een jaar geleden afscheid moeten nemen van haar; vader ging al eerder weg; vader is weer thuis (ontslagen uit kamp Westerbork); zus Wennie (Wennechien) is overleden; ze probeert haar moeder te troosten…

Boekje met gedichtjes en tekeningen van Aaltje Popken gemaakt in Interneringskamp Westerbork

Van: de Nederlandse Spoorwegen Aan: Zentralstelle für Jüdische Auswanderung Plaats: Utrecht Datum: 1944-05-15 Onderwerp: rekening voor het deporteren van Joden van Amsterdam Muiderpoort naar Assen (kamp Westerbork) in april 1944.

Van: de Nederlandse Spoorwegen Aan: Zentralstelle für Jüdische Auswanderung Plaats: Utrecht Datum: 1944-05-15 Onderwerp: rekening voor het deporteren van Joden van Amsterdam Muiderpoort naar Assen (kamp Westerbork) in april 1944.

Rekening van de Nederlandse Spoorwegen aan de Zentralstelle für Jüdische Auswanderung

Informatie over Hanna (Bonn) Diamant (1877-1943)

Informatie over Hanna (Bonn) Diamant (1877-1943)

Informatie over Hanna (Bonn) Diamant

Van: het Rode Kruis, Informatiebureau Aan: Levit, M. Plaats: Den Haag Datum: 1946-12-13 Onderwerp: over het lot van Judocje (Judicje) Dresden/Levit.

Van: het Rode Kruis, Informatiebureau Aan: Levit, M. Plaats: Den Haag Datum: 1946-12-13 Onderwerp: over het lot van Judocje (Judicje) Dresden/Levit.

Verklaring van het Rode Kruis over het lot van Judocje (Judicje) Dresden

Van: Leeuw, de, Max Aan: Lackrooy, B. Dhr.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp,&nbsp;barak 22&nbsp; Datum: 1943-05-20&nbsp; Onderwerp: pakje ontvangen, hartelijk dank. Max zit bij de Joodse Ordedienst.

Van: Leeuw, de, Max Aan: Lackrooy, B. Dhr.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp,&nbsp;barak 22&nbsp; Datum: 1943-05-20&nbsp; Onderwerp: pakje ontvangen, hartelijk dank. Max zit bij de Joodse Ordedienst.

Briefkaart van Max de Leeuw aan B. Lackrooy vanuit kamp Westerbork

Ausweis&nbsp; Van: Meents, Levie&nbsp; Datum: 1944-09-03 Plaats: kamp Westerbork Voorlopig niet op transport gesteld. Hij wordt verzocht om zich in de grote zaal te melden.

Ausweis&nbsp; Van: Meents, Levie&nbsp; Datum: 1944-09-03 Plaats: kamp Westerbork Voorlopig niet op transport gesteld. Hij wordt verzocht om zich in de grote zaal te melden.

van Levie Meents dat hij voorlopig niet op transport hoeft te gaan

Van: afd. Bureau D.U.W. Aan: Commandant Gezagstroepen te Assen Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-03-09 Onderwerp: nota's werkzaamheden gedetineerden.

Van: afd. Bureau D.U.W. Aan: Commandant Gezagstroepen te Assen Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-03-09 Onderwerp: nota's werkzaamheden gedetineerden.

Brief vanuit het Interneringskamp aan de commandant van de 2de Compagnie Gezagstroepen te Assen

Sonder-Ausweis Steinitz, Hans, 31-8-99, B14 ist berechtigt das Lager Westerbork zu verlassen, um in: allen Betrieben Arbeiten zu verrichten (DB 1).&nbsp; Gültig bis: Auf Weiteres

Sonder-Ausweis Steinitz, Hans, 31-8-99, B14 ist berechtigt das Lager Westerbork zu verlassen, um in: allen Betrieben Arbeiten zu verrichten (DB 1).&nbsp; Gültig bis: Auf Weiteres

Sonderausweis van Hans Steinitz

Van:&nbsp; Aan: Wolf, Jacoba Plaats: Amsterdam Datum: 1942 Onderwerp: bewijs om gebruik te mogen maken van het openbaar vervoer (het is waarschijnlijk nooit gebruikt).

Van:&nbsp; Aan: Wolf, Jacoba Plaats: Amsterdam Datum: 1942 Onderwerp: bewijs om gebruik te mogen maken van het openbaar vervoer (het is waarschijnlijk nooit gebruikt).

Legitimatiebewijs van Jacoba Wolf om gebruik te mogen maken van het openbaar vervoer

Een SS'er in een dienstwoning.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-1944&nbsp; De foto is gemaakt door Werner Rudolf Breslauer.

Een SS'er in een dienstwoning.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-1944&nbsp; De foto is gemaakt door Werner Rudolf Breslauer.

SS'er in een dienstwoning in kamp Westerbork

Van: Samson-Polack, A. Aan: Fluck, mevrouw Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-06/07 Onderwerp: ligt in het ziekenhuis, niet ongerust maken en zich beter voelen.

Van: Samson-Polack, A. Aan: Fluck, mevrouw Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-06/07 Onderwerp: ligt in het ziekenhuis, niet ongerust maken en zich beter voelen.

Brief van het Rode Kruis van Amelia Samson-Polack aan mevrouw Fluck vanuit kamp Westerbork

Van: de Groot, Louis Aan: de Groot, Samuel Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-08-10 Onderwerp: Hennij werkt buiten op het land, Louis zal nu schrijven; met hun gaat het goed, ook met Martha en Mau; met Arnold hebben ze nog gesproken; met kleine Peter gaat het goed…

Van: de Groot, Louis Aan: de Groot, Samuel Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-08-10 Onderwerp: Hennij werkt buiten op het land, Louis zal nu schrijven; met hun gaat het goed, ook met Martha en Mau; met Arnold hebben ze nog gesproken; met kleine Peter gaat het goed…

Briefkaart van Louis de Groot aan zijn broer Samuel de Groot vanuit kamp Westerbork

Overzichtsfoto. Overzichtsfoto uit een krantenartikel uit de Telegraaf. Kamp Westerbork, (oktober) 1939. Op deze foto zijn de barakken in aanbouw van het Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork te zien . Het onderschrift luidt: 'Een dorp waarover veel te doen is geweest'.

Overzichtsfoto. Overzichtsfoto uit een krantenartikel uit de Telegraaf. Kamp Westerbork, (oktober) 1939. Op deze foto zijn de barakken in aanbouw van het Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork te zien . Het onderschrift luidt: 'Een dorp waarover veel te doen is geweest'.

van de bouw van het centraal Vluchtelingenkamp waar veel over te doen is geweest

Sonder-Ausweis&nbsp; Harschel-Cohen, Bernardia, 2-3-09, B12 ist berechtigt das Lager Westerbork zu verlassen, um in: arische Wohnungen Arbeiten zu verrichten (DB 1).&nbsp; Gültig bis: Auf Weiteres

Sonder-Ausweis&nbsp; Harschel-Cohen, Bernardia, 2-3-09, B12 ist berechtigt das Lager Westerbork zu verlassen, um in: arische Wohnungen Arbeiten zu verrichten (DB 1).&nbsp; Gültig bis: Auf Weiteres

Sonderausweis van Bernardina Harschel-Cohen

Van: Sjouwerman, Betty Aan: Meyer, Jo Plaats: Hollandsche Schouwburg Datum: 1943-09-08 Onderwerp: ze (Betty en Abraham) zitten in de schouwburg, verzoek om de kleermaker 10 gulden te betalen en met hem af te spreken wat er met het kostuum moet gebeuren; graag kleren en ondergoed sturen naar L. Reens…; het transport zal de eerste dagen waarschijnlijk niet doorgaan.

Van: Sjouwerman, Betty Aan: Meyer, Jo Plaats: Hollandsche Schouwburg Datum: 1943-09-08 Onderwerp: ze (Betty en Abraham) zitten in de schouwburg, verzoek om de kleermaker 10 gulden te betalen en met hem af te spreken wat er met het kostuum moet gebeuren; graag kleren en ondergoed sturen naar L. Reens…; het transport zal de eerste dagen waarschijnlijk niet doorgaan.

Brief van Betty Sjouwerman aan Jo Meyer vanuit de Schouwburg

Rapport School Lager Westerbork Van: De Jong, Daan Datum: 1944-09-01

Rapport School Lager Westerbork Van: De Jong, Daan Datum: 1944-09-01

Schoolrapport van Daan de Jong

Van: de Geneesheer-Directeur van de Stichting Wolfheze Aan: Domen, J.C.M. (van Zuiden, Max) Plaats: Wolfheze Datum: 1944-10-14 Onderwerp: verklaring dan J.C.M. Domen sinds 1 maart als verpleger werkzaam is en hoofdzakelijk ordonnansdiensten uitvoert.

Van: de Geneesheer-Directeur van de Stichting Wolfheze Aan: Domen, J.C.M. (van Zuiden, Max) Plaats: Wolfheze Datum: 1944-10-14 Onderwerp: verklaring dan J.C.M. Domen sinds 1 maart als verpleger werkzaam is en hoofdzakelijk ordonnansdiensten uitvoert.

Verklaring van de Geneesheer-Directeur van de Stichting Wolheze over de werkzaamheden van J.C.M. Domen

Bewijs van geboorte van Frida Schmiegelski, de tweede vrouw van Alfred Kaufmann.

Bewijs van geboorte van Frida Schmiegelski, de tweede vrouw van Alfred Kaufmann.

Bewijs van geboorte van Frida Schmiegelski in Berlijn

Met Mussert Hou-Zee Overzicht met Nationaal-Socialistische lectuur

Met Mussert Hou-Zee Overzicht met Nationaal-Socialistische lectuur

Overzicht met Nationaal-Socialistische lectuur

De Westerborker Nieuws uit Kamp Westerbork 1945-05-02 No. 14&nbsp; Inhoud: mededeling van de kamppolitie over zware kisten met onbekende inhoud in het crematorium en later naar elders overgebracht; inlichtingen over de bekisting van mevrouw Zimmerman en de heer Hertzfeld, beiden in kamp Westerbork overleden; vergadering voormalige kampgevangenen die niet de Nederlandse nationaliteit hebben; reparaties; aanmelding; oorlogsoverzicht; omgang met de in het kamp geïnterneerde NSB'ers

De Westerborker Nieuws uit Kamp Westerbork 1945-05-02 No. 14&nbsp; Inhoud: mededeling van de kamppolitie over zware kisten met onbekende inhoud in het crematorium en later naar elders overgebracht; inlichtingen over de bekisting van mevrouw Zimmerman en de heer Hertzfeld, beiden in kamp Westerbork overleden; vergadering voormalige kampgevangenen die niet de Nederlandse nationaliteit hebben; reparaties; aanmelding; oorlogsoverzicht; omgang met de in het kamp geïnterneerde NSB'ers

De Westerborker nummer 14 van 2 mei 1945

Van: Knap, Simon Aan: Zandvliet, mevrouw Plaats: Scheveningen Datum: 1942-11-05 Onderwerp: ‘daar mijn transport naar Vogelenzang tot heden nog niet is doorgegaan, krijgt u van mijn oude adres nog een bericht’.

Van: Knap, Simon Aan: Zandvliet, mevrouw Plaats: Scheveningen Datum: 1942-11-05 Onderwerp: ‘daar mijn transport naar Vogelenzang tot heden nog niet is doorgegaan, krijgt u van mijn oude adres nog een bericht’.

Brief van Simon Knap aan mevrouw Zandvliet vanuit Scheveningen

Van: Cohen, D.&nbsp; Aan: Jansen, J.J.M.&nbsp; Plaats: Amsterdam&nbsp; Datum: 1939-07-16&nbsp; Onderwerp: uitnodiging bijeenkomst comité voor bijzondere Joodsche belangen.

Van: Cohen, D.&nbsp; Aan: Jansen, J.J.M.&nbsp; Plaats: Amsterdam&nbsp; Datum: 1939-07-16&nbsp; Onderwerp: uitnodiging bijeenkomst comité voor bijzondere Joodsche belangen.

Brief van D. Cohen aan J.J.M. Jansen vanuit Amsterdam

Van:&nbsp;Krankenkasse Aan: Büks, Helene Plaats: Wenen Datum: 1936-11-06 Onderwerp: bewijs van aanmelding betreffende verzekering/uitkering voor vrije beroepen.

Van:&nbsp;Krankenkasse Aan: Büks, Helene Plaats: Wenen Datum: 1936-11-06 Onderwerp: bewijs van aanmelding betreffende verzekering/uitkering voor vrije beroepen.

Bewijs van aanmelding betreffende verzekering/uitkering voor vrije beroepen.

Van: de gemeente Groningen Aan: Marcus, Eddy Plaats: Groningen Datum: 1945-08-17 Onderwerp: repatriëring van Eddy Marcus.&nbsp;

Van: de gemeente Groningen Aan: Marcus, Eddy Plaats: Groningen Datum: 1945-08-17 Onderwerp: repatriëring van Eddy Marcus.&nbsp;

Kaart betreft aanmelding repatriëring van Eddy Marcus

Van: Spier, Abraham (Alfred) Aan: Prins, H., familie (Sophie en kinderen) Plaats: Amsterdam Datum: 1943-12-14 Onderwerp: verrast dat hij vorige week Lientje zag; hij kreeg een brief van Stien, waarin ze schreef dat ze een pakketzegel had opgestuurd naar de familie (pakket niet zwaarder dan 2 kilo, pakketzegel op de doos plakken en graag opschrijven de &nbsp;naam van ontvanger en afzender en de inhoud van het pakketje, geen conserven in blik, want die worden eruit gehaald); de groeten van Stien en Jetty en dank voor alles; wacht met het versturen tot volgende week, er liggen in het kamp nog enkele duizenden pakketjes, die nog gecontroleerd moeten worden; doe nooit geld of brieven in de pakketjes; diamantlijst (sperre) en quarantaine; Stien is geen zaalleidster meer, zij moet in de industrie zilverpapier aftrekken; ze heeft een briefje van de dokter dat ze maar een deel van de dag hoeft te werken…

Van: Spier, Abraham (Alfred) Aan: Prins, H., familie (Sophie en kinderen) Plaats: Amsterdam Datum: 1943-12-14 Onderwerp: verrast dat hij vorige week Lientje zag; hij kreeg een brief van Stien, waarin ze schreef dat ze een pakketzegel had opgestuurd naar de familie (pakket niet zwaarder dan 2 kilo, pakketzegel op de doos plakken en graag opschrijven de &nbsp;naam van ontvanger en afzender en de inhoud van het pakketje, geen conserven in blik, want die worden eruit gehaald); de groeten van Stien en Jetty en dank voor alles; wacht met het versturen tot volgende week, er liggen in het kamp nog enkele duizenden pakketjes, die nog gecontroleerd moeten worden; doe nooit geld of brieven in de pakketjes; diamantlijst (sperre) en quarantaine; Stien is geen zaalleidster meer, zij moet in de industrie zilverpapier aftrekken; ze heeft een briefje van de dokter dat ze maar een deel van de dag hoeft te werken…

Brief van Abraham (Alfred) Spier aan de familie Prins vanuit Amsterdam

Van: Wolff, Maurits&nbsp; Betreft indeling in buitendienst en verplichting om zich te melden bij Zielke op de appèlplaats. Datum: 1945-03-18

Van: Wolff, Maurits&nbsp; Betreft indeling in buitendienst en verplichting om zich te melden bij Zielke op de appèlplaats. Datum: 1945-03-18

dat Maurits Wolff is ingedeeld bij de buitendienst en zich moet melden bij Zielke

Van: Straus, B. Aan: Boas, Salomon en Boas-Prins, Seraphina&nbsp; Plaats: Amsterdam Datum: 1944-04-14 Onderwerp: de schrijver wil graag een pakje opsturen, maar er is bijna nergens meer aan te komen.

Van: Straus, B. Aan: Boas, Salomon en Boas-Prins, Seraphina&nbsp; Plaats: Amsterdam Datum: 1944-04-14 Onderwerp: de schrijver wil graag een pakje opsturen, maar er is bijna nergens meer aan te komen.

Brief van B. Straus aan het echtpaar Boas-Prins vanuit Amsterdam

Plattegrond met riolering en gevels van barak 46&nbsp; Woonoord Schattenberg&nbsp; Schaal: 1:100&nbsp; Datum: 1964-09-01 Opmerkingen: woningen

Plattegrond met riolering en gevels van barak 46&nbsp; Woonoord Schattenberg&nbsp; Schaal: 1:100&nbsp; Datum: 1964-09-01 Opmerkingen: woningen

Plattegrond van barak 46 in het woonoord Schattenberg

Foto's van een voetbalwedstrijd, groepsfoto’s en/of portretfoto’s met onder andere Fred Goldstein (en&nbsp; Hermann Wingens, Edith Seligman, Gertrud Wiesenthal, Klaus Mendelsohn, Peter Margules&nbsp; Siegfried Sommerfeld). Fred Goldstein was keeper in een van de voetbaleltallen, monteur en chauffeur. Hij reed onder ander een busje op en neer tussen kamp Westerbork en Assen.&nbsp; &nbsp;

Foto's van een voetbalwedstrijd, groepsfoto’s en/of portretfoto’s met onder andere Fred Goldstein (en&nbsp; Hermann Wingens, Edith Seligman, Gertrud Wiesenthal, Klaus Mendelsohn, Peter Margules&nbsp; Siegfried Sommerfeld). Fred Goldstein was keeper in een van de voetbaleltallen, monteur en chauffeur. Hij reed onder ander een busje op en neer tussen kamp Westerbork en Assen.&nbsp; &nbsp;

Alfred Goldstein met medebewoners/kampgevangenen in kamp Westerbork

Van: Dijkstra, E Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-05-12 Onderwerp: schietpartij n.a.v. verbod het kamp binnen te gaan. Degenen die naar binnen wilden (enige Joden) (Post Oost), schoten met een stengun over de landen heen.

Van: Dijkstra, E Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-05-12 Onderwerp: schietpartij n.a.v. verbod het kamp binnen te gaan. Degenen die naar binnen wilden (enige Joden) (Post Oost), schoten met een stengun over de landen heen.

Rapport van E. Dijkstra aan J.G. Buijvoets

Van: Nijstad, A.&nbsp; Aan: Waarde Benny&nbsp; Plaats: Amsterdam Datum:&nbsp;1943-1944 Onderwerp: toesturen van zegels; geld gegeven aan moeder en Simon.

Van: Nijstad, A.&nbsp; Aan: Waarde Benny&nbsp; Plaats: Amsterdam Datum:&nbsp;1943-1944 Onderwerp: toesturen van zegels; geld gegeven aan moeder en Simon.

Brief van A. Nijstad aan Benny Lackrooy vanuit Amsterdam

Van: Hoorn, van, H. Aan: Medema, fam. Plaats: Trein Datum: 1943-05-18 Onderwerp: Situatie in de trein. Een laatste levensteken vanuit een wagon. De trein telt volgens de schrijfster 50 wagons.&nbsp; Zie ook de op hetzelfde moment geschreven briefkaart van haar zus: inventarisnummer 0001-59&nbsp;

Van: Hoorn, van, H. Aan: Medema, fam. Plaats: Trein Datum: 1943-05-18 Onderwerp: Situatie in de trein. Een laatste levensteken vanuit een wagon. De trein telt volgens de schrijfster 50 wagons.&nbsp; Zie ook de op hetzelfde moment geschreven briefkaart van haar zus: inventarisnummer 0001-59&nbsp;

Briefkaart van Henriette van Hoorn aan de fam. Medema vanuit de trein

A.E.F. D.P. Registration Record&nbsp; Van: Schrijver, H.

A.E.F. D.P. Registration Record&nbsp; Van: Schrijver, H.

Registratiekaart van hans Schrijver

Van: Urie&nbsp; Aan:&nbsp; Plaats:&nbsp; Datum: 1949-02-16&nbsp; Onderwerp: gesprek met overste Mens over een bezoek aan Kamp Westerbork en Assen.

Van: Urie&nbsp; Aan:&nbsp; Plaats:&nbsp; Datum: 1949-02-16&nbsp; Onderwerp: gesprek met overste Mens over een bezoek aan Kamp Westerbork en Assen.

Brief van Urie over een bezoek van overste Mens aan kamp Westerbork

Van: Houtvester Assen&nbsp; Aan: Ministerie van Financiën&nbsp; Plaats: Assen&nbsp; Datum: 1948-1949 Onderwerp: oplevering grond waarop vijf barakken (65-69) hebben gestaan, die door de Limburgse mijnen zijn opgekocht in goede orde gedaan.

Van: Houtvester Assen&nbsp; Aan: Ministerie van Financiën&nbsp; Plaats: Assen&nbsp; Datum: 1948-1949 Onderwerp: oplevering grond waarop vijf barakken (65-69) hebben gestaan, die door de Limburgse mijnen zijn opgekocht in goede orde gedaan.

Brief van Houtvester Assen aan het Ministerie van Financiën

Van: Praag, van, I. (geschreven door Frederika) Aan: Swaak, A.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp&nbsp; Datum: 1943-02-10&nbsp; Onderwerp: o.a. verzoek om kleding, oude kleren die door de kinderen van de familie Swaak niet meer gedragen worden. De kinderen gaan naar school. De oudste heeft zijn verjaardag gevierd en is lang en mager. De jongste is nog steeds dik. De broer en zus van Frederika zijn sinds 10 weken in Westerbork.

Van: Praag, van, I. (geschreven door Frederika) Aan: Swaak, A.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp&nbsp; Datum: 1943-02-10&nbsp; Onderwerp: o.a. verzoek om kleding, oude kleren die door de kinderen van de familie Swaak niet meer gedragen worden. De kinderen gaan naar school. De oudste heeft zijn verjaardag gevierd en is lang en mager. De jongste is nog steeds dik. De broer en zus van Frederika zijn sinds 10 weken in Westerbork.

Briefkaart van I. van Praag aan A. Swaak vanuit kamp Westerbork

De directie van het Zendingsbureau drukt haar diepe vreugde over uw behouden terugkeer uit in deze bloemen Aan: Polak, K.

De directie van het Zendingsbureau drukt haar diepe vreugde over uw behouden terugkeer uit in deze bloemen Aan: Polak, K.

Kaart van het zendingsbureau betreffende de terugkeer van K. Polak

Oranjekanaal.&nbsp; Kampgevangenen bezig met het uitladen van een schip met zand.&nbsp; Kamp Westerbork, 1943-1944

Oranjekanaal.&nbsp; Kampgevangenen bezig met het uitladen van een schip met zand.&nbsp; Kamp Westerbork, 1943-1944

Kampgevangenen lossen een lading van een schip in het Oranjekanaal

Van: Dijkstra, R.&nbsp; Aan: Houtvester Assen&nbsp; Plaats: Westerbork&nbsp; Datum: 1949-02-14&nbsp; Onderwerp: huur boerderij (Justitie) en pacht via Staasbosbeheer. Huidige huurder/pachter de heer Tollenaar.

Van: Dijkstra, R.&nbsp; Aan: Houtvester Assen&nbsp; Plaats: Westerbork&nbsp; Datum: 1949-02-14&nbsp; Onderwerp: huur boerderij (Justitie) en pacht via Staasbosbeheer. Huidige huurder/pachter de heer Tollenaar.

Brief van R. Dijkstra aan Houtvester Assen

Maker: Breslauer, W.R. Still uit de Westerborkfilm Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944 Onderwerp: filmtekst

Maker: Breslauer, W.R. Still uit de Westerborkfilm Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944 Onderwerp: filmtekst

Foto van een still uit de Westerborkfilm

Lagerbefehl No. 71 Datum: 1944-03-24 Plaats: Westerbork, kamp&nbsp; Verbod tot het ontvangen van nieuwsbladen; het verliezen van legitimaties, die recht geven het kamp te verlaten

Lagerbefehl No. 71 Datum: 1944-03-24 Plaats: Westerbork, kamp&nbsp; Verbod tot het ontvangen van nieuwsbladen; het verliezen van legitimaties, die recht geven het kamp te verlaten

Lagerbefehl No. 71

Foto van een tekening van Bob Cahen door Leo Kok. Op de achterzijde van een briefkaart gemaakt.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1942.&nbsp; Onderwerp: Bob Cahen was werkzaam als verpleger in het ziekenhuis van Kamp Westerbork Zie voorzijde F 537-133.

Foto van een tekening van Bob Cahen door Leo Kok. Op de achterzijde van een briefkaart gemaakt.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1942.&nbsp; Onderwerp: Bob Cahen was werkzaam als verpleger in het ziekenhuis van Kamp Westerbork Zie voorzijde F 537-133.

Foto van een tekening van Bob Cahen gemaakt door Leo Kok

Bewijs van crematie Datum: 07-04-1943 Nr. 162 De Ambtenaar van den Burgerlijke Stand in het Lager Westerbork verklaart, er van kennis te hebben genomen, dat het lijk van Muzikant, Adèle geb. 04-10-66 overleden 01-04-1943 te Westerbork op: 05-04-1943 is gecremeerd.

Bewijs van crematie Datum: 07-04-1943 Nr. 162 De Ambtenaar van den Burgerlijke Stand in het Lager Westerbork verklaart, er van kennis te hebben genomen, dat het lijk van Muzikant, Adèle geb. 04-10-66 overleden 01-04-1943 te Westerbork op: 05-04-1943 is gecremeerd.

Bewijs van crematie in kamp Westerbork betreffende Adèle Muzikant

Van: L.O. Drenthe Aan: van Zuiden, Marcus Plaats: Hoogeveen Datum: 1945-06-07 Onderwerp: onderduikadres kamp Ybenheer te Fochterloo; toekomstig adres is onbekend.

Van: L.O. Drenthe Aan: van Zuiden, Marcus Plaats: Hoogeveen Datum: 1945-06-07 Onderwerp: onderduikadres kamp Ybenheer te Fochterloo; toekomstig adres is onbekend.

Duikkaart van Marcus van Zuiden te kamp Ybenheer

Bewijs van ziekmelding/Erkrankungsmeldung Van: Gerzon, &nbsp;(Sigbert) Arthur Plaats: Theresienstadt Datum: 1945-01-28 Sigbert is in Theresienstadt werkzaam als keukenhulp. Hij heeft zich ziekgemeld vanwege pijn van een verbranding aan zijn rechtervoet.

Bewijs van ziekmelding/Erkrankungsmeldung Van: Gerzon, &nbsp;(Sigbert) Arthur Plaats: Theresienstadt Datum: 1945-01-28 Sigbert is in Theresienstadt werkzaam als keukenhulp. Hij heeft zich ziekgemeld vanwege pijn van een verbranding aan zijn rechtervoet.

Bewijs van ziekmelding (Sigbert) Arthur Gerzon in Theresienstadt

Kampgeld Lager Westerbork 50 cent, Serie BB No. 3463

Kampgeld Lager Westerbork 50 cent, Serie BB No. 3463

Kampgeld Lager Westerbork 50 cent

Betreft een enveloppe met gedrukt opschrift Buchenwald De enveloppe is na de bevrijding in Den Haag gepost. Gericht aan de Fam. Bouwens

Betreft een enveloppe met gedrukt opschrift Buchenwald De enveloppe is na de bevrijding in Den Haag gepost. Gericht aan de Fam. Bouwens

Enveloppe afkomstig uit Buchenwald

Schema en richtlijnen voor praktisch en theoretisch onderwijs in het Centraal Vluchtelingenkamp. De nadruk ligt op landbouw, veeteelt en ontginning.

Schema en richtlijnen voor praktisch en theoretisch onderwijs in het Centraal Vluchtelingenkamp. De nadruk ligt op landbouw, veeteelt en ontginning.

Notitie

Breslauer, W.R. Werken op het land.&nbsp; Kamp Westerbork, 1943.&nbsp; Het akkerland wordt door een kampgevangene bewerkt met een ploeg.&nbsp; &nbsp;

Breslauer, W.R. Werken op het land.&nbsp; Kamp Westerbork, 1943.&nbsp; Het akkerland wordt door een kampgevangene bewerkt met een ploeg.&nbsp; &nbsp;

Een kampgevangene ploegt een akker van de kampboerderij

Van: Ondercommandant Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-06-25 Onderwerp: toezicht houden van de bewakers op het &nbsp;werktempo en inzet van de NSB-gevangenen.

Van: Ondercommandant Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-06-25 Onderwerp: toezicht houden van de bewakers op het &nbsp;werktempo en inzet van de NSB-gevangenen.

Verzoek van de ondercommandant aan J. G. Buijvoets over rol bewakers bij werkinzet gedetineerden

Van: Heikens&nbsp; Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1947-04-11 Onderwerp: interne verhuizing van personeel naar barak 44.

Van: Heikens&nbsp; Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1947-04-11 Onderwerp: interne verhuizing van personeel naar barak 44.

Informatie over interne verhuizing van personeel naar barak 44

Van: Cohen, D. Aan: Jansen, J.J.M. Plaats: Amsterdam Datum: 1939-08-18 Onderwerp: notulen vergadering te Assen

Van: Cohen, D. Aan: Jansen, J.J.M. Plaats: Amsterdam Datum: 1939-08-18 Onderwerp: notulen vergadering te Assen

Rekening van T. Hazekamp aan de commandant van de gezagstroepen in Assen