In het Herinneringscentrum Kamp Westerbork vertellen we de verhalen van meer dan honderdduizend Joden en Sinti en Roma die vanuit Nederland naar vernietigings- en concentratiekampen werden gedeporteerd. Ook de naoorlogse functies van de historische plek komen aan bod.

Kamp Westerbork bestaat sinds 1939 en heeft door de jaren heen verschillende functies gehad. Ontdek hieronder welke dit waren.

Vanaf 1942 begonnen de nazi’s met de deportaties van voornamelijk Joden uit heel Europa naar vernietigingskampen in het Oosten. Dit had gevolgen voor kamp Westerbork. Het werd uitgebreid met een groot aantal barakken en kleinere gebouwen. Op 1 juli werd het kamp aangewezen als Polizeiliches Judendurchgangslager. Er werden prikkeldraadomheiningen en zeven wachttorens geplaatst. 

Door&shy;gangs&shy;kamp

Doorgangskamp

Toen vanaf 1938 de situatie voor Joden in Duitsland steeds gevaarlijker werd, vluchtten velen van hen naar Nederland. Om deze stroom mensen te reguleren, besloot de regering een centraal vluchtelingenkamp op te richten. Een stuk braakliggend terrein aan de rand van Westerbork bleek een geschikte locatie.  In augustus 1939 werd begonnen met de bouw van de barakken, in oktober van datzelfde jaar kwamen de eerste bewoners aan. 

Vluch&shy;te&shy;lin&shy;gen&shy;kamp

Vluchtelingenkamp

Tussen 24 april 1945 en 1 december 1948 was kamp Westerbork een interneringskamp voor NSB’ers, SS’ers en andere personen, die van samenwerking met de nazi’s werden verdacht. Op het moment dat de eerste geïnterneerden het kamp betraden, werd Westerbork nog door ongeveer 850 bevrijde Joden bewoond.  

In&shy;ter&shy;ne&shy;rings&shy;kamp

Interneringskamp

In 1949 nam het Ministerie van Oorlog kamp Westerbork tijdelijk over. De dekolonisatieoorlog in het voormalige Nederlands-Indië was in volle gang, met als gevolg een groot gebrek aan militaire kampementen in Nederland. Westerbork werd een opleidingskamp voor soldaten, die onder meer naar Nederlands-Indië zouden vertrekken.  

Mi&shy;li&shy;tair kamp

Militair kamp

De meeste Indische Nederlanders hadden de oorlog in Japanse interneringskampen doorgebracht.  Velen van hen voelden zich na de bevrijding niet meer veilig en besloten noodgedwongen naar Nederland te vertrekken. Als opvanglocaties werd gekozen voor een aantal kampen die in de oorlog door de nazi’s waren gebruikt, zoals kamp Westerbork. De locaties werden anders genoemd: voortaan waren het ‘woonoorden’ en ‘opvangcentra’. Westerbork werd ‘De Schattenberg’ genoemd.   

Re&shy;pa&shy;tri&shy;ë&shy;rings&shy;kamp

Repatriëringskamp

Vanaf 1951 werd het voormalige kamp een woonoord voor enkele duizenden Molukkers. KNIL-militairen en hun gezinnen zouden hier tijdelijk gehuisvest worden, omdat de situatie voor hen door de onafhankelijkheidsstrijd op de Molukken gevaarlijk werd. De laatste bewoners vertrokken uiteindelijk in 1971.   

Schat&shy;ten&shy;berg

Schattenberg

Hoe ervaar je iets dat niet meer bestaat? Het terrein van het voormalige kamp Westerbork heeft sinds het begin van de jaren zeventig verschillende aanpassingen ondergaan om de historische plek herkenbaarder te maken. In 1983 opende koningin Beatrix officieel het Herinneringscentrum.   

Plek van her&shy;in&shy;ne&shy;ring

Plek van herinnering

Het kamp door de jaren heen

Dit verhaal werd geschreven door Guido Abuys, conservator in het Herinneringscentrum Kamp Westerbork.&nbsp;

Tijdens het ontsluiten van de originele dagboeken en de rest van collectie van Dina van der Geld, een niet-Joodse vrouw, die aan de Kapelweg in Amersfoort als hulp in de huishouden verantwoordelijk was voor de zorg van de op dit adres ondergedoken Joodse kinderen en volwassenen, kwam ik twee foto’s tegen.

Het verhaal van twee foto's

Dit verhaal werd opgetekend door conservator Guido Abuys. Meer over de familie Enthoven is te vinden in het boek Kroniek van het geslacht Enthoven (Zutphen 1991).&nbsp;

Het is 23 mei 1945. Henriette Enthoven-van Lier schrijft vanuit Mont Pèlerin in Zwitserland een brief aan haar familie, waarin ze terugkijkt naar het transport van kamp Westerbork naar Theresienstadt en haar aankomst in dit getto.

"Ik werd met enige kennissen in een bananenwagen gestopt..."

Gerdien Verschoor was tussen 2019 en 2022 de directeur van Herinneringscentrum Kamp Westerbork. Dit verhaal publiceerde zij op haar <a href="https://gerdienverschoor.wordpress.com/2019/02/07/het-treinbord/#more-3294">eigen website</a>.

Het moet ergens in de jaren negentig geweest zijn: het was na de Wende en ik werkte bij de Nederlandse Ambassade in Warschau. Alles in Polen veranderde. Als attaché voor pers- en culturele zaken richtte ik me niet alleen op pers en cultuur, maar ook op de historische en maatschappelijke onderwerpen die in die periode actueel waren. Vele musea en historische instituten maakten een transitie door: nu Polen het communisme van zich had afgeschud, konden vele verhalen eindelijk op een andere manier verteld worden.

Het treinbord

Alisa Cuuna is nu als medewerker Educatie, Participatie en Publiekswerk werkzaam bij de Leidsche Schouwburg. Hier houdt ze zich bezig met theater en jongeren. De foto's bij dit verhaal werden gemaakt bij de uitvoering van Lieve Settela in het Herinneringscentrum Kamp Westerbork in de zomer van 2024.&nbsp;

Alisa Cuuna behoort tot de groep van Sinti en Roma die na de Tweede Wereldoorlog in Nederland terechtkwam. Met horten en stoten wist ze voor zichzelf een plekje in de Nederlandse samenleving te veroveren. Tegenwoordig vertelt Alisa op verschillende manieren over de strijd die ze hiervoor heeft moeten leveren, waarbij ze vaak een parallel trekt met de gebeurtenissen tijdens de oorlogsjaren. Een biografische schets van de hand van Yvonne Vos.&nbsp;&nbsp;

Lieve Settela

Dit verhaal werd geschreven door Yvonne Vos in het kader van het Nationaal Programma Herdenking Vervolging Sinti &amp; Roma.&nbsp;&nbsp; Foto: Nationaal Comité 4 en 5 mei&nbsp;

Magdalena Berger werd samen met haar gezinsleden vanuit Den Haag op 16 mei 1944 naar kamp Westerbork overgebracht. Drie dagen later volgde deportatie naar Auschwitz-Birkenau. Tegenwoordig herinnert een monument in onze Hofstad aan hun lot.

Het verhaal van Magdalena Berger

Onze collecties in beeld

Westerbork Digitaal

We zijn druk bezig met het toevoegen en aanvullen van informatie op deze website. We voegen dagelijks nieuwe collectiestukken toe en vullen persoonsgegevens aan, dus kom zeker nog eens terug!

Platform in ontwikkeling

Op deze pagina vind je een overzicht van verhalen over kamp Westerbork. Zo kun je meer te weten komen over personen die in het kamp gevangen zaten of over objecten uit onze collecties. Ook bieden we themaverhalen aan en laten we zien welke locaties in Nederland, direct of indirect, een verbinding hebben met kamp Westerbork. 

Verhalen

Plaatsen in kamp Westerbork

Commandantswoning

Bewijs van crematie Datum: 13-05-1943 Nr. 213 De Ambtenaar van den Burgerlijken Stand in het Lager Westerbork verklaart, er van kennis te hebben genomen, dat het lijk van: Van Rees, Marianne geb. 28-11-60 overleden te Westerbork op 22-04-1943 op: 22-04-1943 is gecremeerd.

Bewijs van crematie Datum: 13-05-1943 Nr. 213 De Ambtenaar van den Burgerlijken Stand in het Lager Westerbork verklaart, er van kennis te hebben genomen, dat het lijk van: Van Rees, Marianne geb. 28-11-60 overleden te Westerbork op 22-04-1943 op: 22-04-1943 is gecremeerd.

Bewijs van crematie in kamp Westerbork betreffende Marianne van Rees

Ploegen van het land. Kamp Westerbork, 1943-1944

Ploegen van het land. Kamp Westerbork, 1943-1944

Ploegen van het land bij kamp Westerbork

Van: 1ste Luitenant Oldejans, R. (commandant van een bewakingscompagnie) Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-04-09 Onderwerp: herkenning kenteken van gedetineerden tijdens het werk op de vlasfabriek te Orvelte. De gedetineerden zijn niet te onderscheiden van het gewone burgerpersoneel.

Van: 1ste Luitenant Oldejans, R. (commandant van een bewakingscompagnie) Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-04-09 Onderwerp: herkenning kenteken van gedetineerden tijdens het werk op de vlasfabriek te Orvelte. De gedetineerden zijn niet te onderscheiden van het gewone burgerpersoneel.

Verzoek van R. Oldejans aan J.G. Buijvoets over de herkenbaarheid van gedetineerden op de vlasfabriek te Orvelte

Van: Schol, J.&nbsp; Aan: Sperna-Weiland, A.C.&nbsp; Plaats: Westerbork, Vluchtelingenkamp&nbsp; Datum: 1940-08-08&nbsp; Onderwerp: lessen in het vluchtelingenkamp, betreft aanvang van de Engelse lessen op 1940-08-21.

Van: Schol, J.&nbsp; Aan: Sperna-Weiland, A.C.&nbsp; Plaats: Westerbork, Vluchtelingenkamp&nbsp; Datum: 1940-08-08&nbsp; Onderwerp: lessen in het vluchtelingenkamp, betreft aanvang van de Engelse lessen op 1940-08-21.

Brief van J. Schol aan A.C. Sperna Weiland van het Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork

Van: Jong, de, R.&nbsp; Aan: Lamberts, F.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp&nbsp; Datum: 1944-02-27&nbsp; Onderwerp: transporten, pakketten; angst voor deportatie, vele bekenden zijn doorgestuurd. Briefpapier van kamp Westerbork met stempel Gepruft.

Van: Jong, de, R.&nbsp; Aan: Lamberts, F.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp&nbsp; Datum: 1944-02-27&nbsp; Onderwerp: transporten, pakketten; angst voor deportatie, vele bekenden zijn doorgestuurd. Briefpapier van kamp Westerbork met stempel Gepruft.

Brief van R. de Jong aan F. Lamberts vanuit kamp Westerbork

Van: Cahen, J.&nbsp; Aan: Beste allemaal.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp ('Ergens in Nederland') Datum: 1942-11-01&nbsp; Onderwerp: Kampomstandigheden in kamp Westerbork. Terugblik op begin oktober 1942. Schetsjes gemaakt door Leo Kok.&nbsp; Blz. 4 van 14. Inventarisnummers 3022 t/m 3035

Van: Cahen, J.&nbsp; Aan: Beste allemaal.&nbsp; Plaats: Westerbork, kamp ('Ergens in Nederland') Datum: 1942-11-01&nbsp; Onderwerp: Kampomstandigheden in kamp Westerbork. Terugblik op begin oktober 1942. Schetsjes gemaakt door Leo Kok.&nbsp; Blz. 4 van 14. Inventarisnummers 3022 t/m 3035

Foto van de brief 'Ergens in Nederland' van J. Cahen aan bekenden vanuit kamp Westerbork

Identiteitsverklaring Vrijstelling van reizen tussen Amsterdam en Apeldoorn Van: Schijveschuurder, Barend Datum: 1945-06-11 tot en met 1945-07-31 Hij bevindt zich op dat moment in Epe.

Identiteitsverklaring Vrijstelling van reizen tussen Amsterdam en Apeldoorn Van: Schijveschuurder, Barend Datum: 1945-06-11 tot en met 1945-07-31 Hij bevindt zich op dat moment in Epe.

Vrijstelling van B. Schijveschuurder om te mogen reizen in verband met werkzaamheden

Door: As, van, A. Over de totstandkoming van het rapport ‘De Geschiedenis van Kamp Westerbork’ en over het verstoppen ervan op verschillende bereikbare plekken buiten het kamp. Daarnaast aanvullende opmerkingen van Van As over een tweetal bijzondere operaties die in de operatiebarak van kamp Westerbork werden uitgevoerd. &nbsp;

Door: As, van, A. Over de totstandkoming van het rapport ‘De Geschiedenis van Kamp Westerbork’ en over het verstoppen ervan op verschillende bereikbare plekken buiten het kamp. Daarnaast aanvullende opmerkingen van Van As over een tweetal bijzondere operaties die in de operatiebarak van kamp Westerbork werden uitgevoerd. &nbsp;

Verslag over de totstandkoming van het rapport: 'De geschiedenis van kamp Westerbork'

Jeanette Susanne de Vries Een gedicht zonder naam Door Susanne geschreven tijdens haar laatste dagen in het ziekenhuis van Groningen of later in het kamp.

Jeanette Susanne de Vries Een gedicht zonder naam Door Susanne geschreven tijdens haar laatste dagen in het ziekenhuis van Groningen of later in het kamp.

Gedicht geschreven door Susanne de Vries

Van: Stertzenbach, Werner Aan: Stella Plaats: Westerbork, Kamp Datum: 1942-12-18 Onderwerp: Werner heeft de laatste dagen veel vrienden in het kamp ontmoet. Hij gaat van de ene barak naar de andere en naar het ziekenhuis voor bezoeken; Onder andere een ontmoeting met Dr. (Siegfried) Aaron (uit Zutphen). Zijn zoon heeft een brief uit Birkenau gestuurd, beschrijving van het gezin Aaron; Jacob Hijman af en toe ontmoet, Werner komt echter nooit tot een gesprek met hem; tot 1 februari 1943 geen verzoeken tot verlof mogelijk; de commandant zou in een slechte bui 80% van de verzoeken hebben afgewezen, ook die van Werner; over Werners gemoedstoestand; het is 12 uur, iedereen snurkt al, het licht moet worden uitgedaan.

Van: Stertzenbach, Werner Aan: Stella Plaats: Westerbork, Kamp Datum: 1942-12-18 Onderwerp: Werner heeft de laatste dagen veel vrienden in het kamp ontmoet. Hij gaat van de ene barak naar de andere en naar het ziekenhuis voor bezoeken; Onder andere een ontmoeting met Dr. (Siegfried) Aaron (uit Zutphen). Zijn zoon heeft een brief uit Birkenau gestuurd, beschrijving van het gezin Aaron; Jacob Hijman af en toe ontmoet, Werner komt echter nooit tot een gesprek met hem; tot 1 februari 1943 geen verzoeken tot verlof mogelijk; de commandant zou in een slechte bui 80% van de verzoeken hebben afgewezen, ook die van Werner; over Werners gemoedstoestand; het is 12 uur, iedereen snurkt al, het licht moet worden uitgedaan.

Brief van Werner Stertzenbach aan Stella Pach vanuit kamp Westerbork

Van: Huisman, G.K. Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-04-12 Onderwerp: begeleidende brief bij retour gestuurde rekeningen.

Van: Huisman, G.K. Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-04-12 Onderwerp: begeleidende brief bij retour gestuurde rekeningen.

Brief van G.K. Huisman aan J.G. Buijvoets over retour gestuurde rekeningen

Van: N.V. Mij. 'De Veluwe' - Nunspeet, Veluvine-Verffabriek Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Nunspeet Datum: 1945-08-14 Onderwerp: verzamelen en versnijden van afvalglas voor fabricage van Veluplex noodruiten in Nunspeet.

Van: N.V. Mij. 'De Veluwe' - Nunspeet, Veluvine-Verffabriek Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Nunspeet Datum: 1945-08-14 Onderwerp: verzamelen en versnijden van afvalglas voor fabricage van Veluplex noodruiten in Nunspeet.

Verzoek van 'De Veluwe' aan J.G. Buijvoets over het leveren van afvalglas

Van: Buijvoets, J.G. Aan:&nbsp; Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-10-29 Onderwerp: reorganisatie Binnenbewaking: het korps binnenbewakers zal op militaire leest geschoeid worden. Informatie over salariëring en het opleidingsprogramma.

Van: Buijvoets, J.G. Aan:&nbsp; Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-10-29 Onderwerp: reorganisatie Binnenbewaking: het korps binnenbewakers zal op militaire leest geschoeid worden. Informatie over salariëring en het opleidingsprogramma.

Mededeling van J.G. Buijvoets over de reorganisatie van de binnenbewaking

Gelukwens met geboorte van de tweede dochter van fam. Van As. Geïllustreerd met ooievaar en baby, door Werner Löwenhardt. Felicitaties van het personeel van het CDK.

Gelukwens met geboorte van de tweede dochter van fam. Van As. Geïllustreerd met ooievaar en baby, door Werner Löwenhardt. Felicitaties van het personeel van het CDK.

Gedicht van het personeel van het CDK-Westerbork voor de familie Van As

Transporten&nbsp; Rij van mensen op weg van Hooghalen naar kamp Westerbork. Hooghalen, 1942. Een lange stoet mensen op weg naar het kamp. Op de achtergrond mede-kampgevangenen en een SS'er die toezicht houden.

Transporten&nbsp; Rij van mensen op weg van Hooghalen naar kamp Westerbork. Hooghalen, 1942. Een lange stoet mensen op weg naar het kamp. Op de achtergrond mede-kampgevangenen en een SS'er die toezicht houden.

Een grote groep kampgevangenen begeeft zich met bagage naar de trein

Van: commandant Buiten bewaking Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-10-23 Onderwerp: Bevindingen naar aanleiding van het onderzoek inzake een ontvluchting op 21 oktober 1946 bij de Conservenfabriek De Kennemer te Hoogeveen; beschrijving van de omstandigheden in- en rond het fabriekscomplex.

Van: commandant Buiten bewaking Aan: Buijvoets, J.G. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1946-10-23 Onderwerp: Bevindingen naar aanleiding van het onderzoek inzake een ontvluchting op 21 oktober 1946 bij de Conservenfabriek De Kennemer te Hoogeveen; beschrijving van de omstandigheden in- en rond het fabriekscomplex.

Rapport van de commandant Buitenbewaking over een ontvluchting van een gedetineerde op zijn werklocatie

Bewijs van crematie Datum: 21-05-1943 Nr. 282 De Ambtenaar van den Burgerlijken Stand in het Lager Westerbork verklaart, er van kennis te hebben genomen, dat het lijk van: Van Gelderen, Mozes geb. 22-10-62 overleden te Westerbork op 12-05-1943 op: 14-05-1943 is gecremeerd.

Bewijs van crematie Datum: 21-05-1943 Nr. 282 De Ambtenaar van den Burgerlijken Stand in het Lager Westerbork verklaart, er van kennis te hebben genomen, dat het lijk van: Van Gelderen, Mozes geb. 22-10-62 overleden te Westerbork op 12-05-1943 op: 14-05-1943 is gecremeerd.

Bewijs van crematie in kamp Westerbork betreffende Mozes van Gelderen

Registratiekaart van het L.O. Bureau van uitzending: Epe Van: Schijveschuurder, Barend Na zijn verblijf in kamp Westerbork keerde Barend via Epe (waar zijn vrouw verbleef) weer terug naar Amsterdam.

Registratiekaart van het L.O. Bureau van uitzending: Epe Van: Schijveschuurder, Barend Na zijn verblijf in kamp Westerbork keerde Barend via Epe (waar zijn vrouw verbleef) weer terug naar Amsterdam.

Registratiekaart L.O. bureau van Barend Schijveschuurder

Transport. Transport. Kampgevangenen staan in een grote groep voor de trein in Hooghalen. De wagons dienen voor de bagage. Voor de kampgevangenen zelf staan derde klas rijtuigen ter beschikking.&nbsp; Hooghalen, 1942

Transport. Transport. Kampgevangenen staan in een grote groep voor de trein in Hooghalen. De wagons dienen voor de bagage. Voor de kampgevangenen zelf staan derde klas rijtuigen ter beschikking.&nbsp; Hooghalen, 1942

Een vertrekkend transport vanuit Hooghalen

Van: Buijvoets, J.G. Aan: alle Diensthoofden en Afdelingschefs. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-10-05 Onderwerp: voorschriften betreffende het werken door gedetineerden op zondag. Vaak worden de gedetineerden zonder machtiging op de zondag de barakken uitgestuurd om te werken…

Van: Buijvoets, J.G. Aan: alle Diensthoofden en Afdelingschefs. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945-10-05 Onderwerp: voorschriften betreffende het werken door gedetineerden op zondag. Vaak worden de gedetineerden zonder machtiging op de zondag de barakken uitgestuurd om te werken…

Instructie van J.G. Buijvoets aan de diensthoofden en de afdelingschefs over werken op zondag

Van: Gelder-Spetter, Fie en Rudi, van Aan: Lieve allen Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1942-10-08 Onderwerp: aankomst en omstandigheden in het kamp. Op 2 oktober door de marechaussee uit het huis gehaald. Ze waren erop voorbereidt en hadden bijna alles al klaar staan. ‘s Nachts kwamen ze in kamp Westerbork terecht. Rudi en de rest van de familieleden uit Groningen zijn ook in het kamp terecht gekomen. Transport voor de volgende dag uit kamp Westerbork dreigt. ’Dit is het laatste wat je van me zult horen'. (Uiteindelijk gaan de schrijvers niet op 9 oktober, maar een week later op transport.)&nbsp;

Van: Gelder-Spetter, Fie en Rudi, van Aan: Lieve allen Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1942-10-08 Onderwerp: aankomst en omstandigheden in het kamp. Op 2 oktober door de marechaussee uit het huis gehaald. Ze waren erop voorbereidt en hadden bijna alles al klaar staan. ‘s Nachts kwamen ze in kamp Westerbork terecht. Rudi en de rest van de familieleden uit Groningen zijn ook in het kamp terecht gekomen. Transport voor de volgende dag uit kamp Westerbork dreigt. ’Dit is het laatste wat je van me zult horen'. (Uiteindelijk gaan de schrijvers niet op 9 oktober, maar een week later op transport.)&nbsp;

Brief van Fie en Rudi van Gelder-Spetter vanuit kamp Westerbork

Van: Max en Sientje&nbsp; Aan: Geldere, van, Fam.&nbsp; Plaats: Amsterdam, schouwburg&nbsp; Datum: 1942-07-24&nbsp; Onderwerp: omstandigheden, bevestiging ontvangst van pakketten en warm eten gehad. Ze hebben genoeg eten om de komende dagen door te komen.

Van: Max en Sientje&nbsp; Aan: Geldere, van, Fam.&nbsp; Plaats: Amsterdam, schouwburg&nbsp; Datum: 1942-07-24&nbsp; Onderwerp: omstandigheden, bevestiging ontvangst van pakketten en warm eten gehad. Ze hebben genoeg eten om de komende dagen door te komen.

Briefkaart van Max en Sientje Stodel aan familie van Geldere vanuit de Hollandsche Schouwburg

Transport Transport. Mensen met bagage bij de trein Kamp Westerbork, 1942 Mensen met bagage bij de trein. Ze staan op het punt van instappen. Sommigen zitten reeds in de rijtuig.

Transport Transport. Mensen met bagage bij de trein Kamp Westerbork, 1942 Mensen met bagage bij de trein. Ze staan op het punt van instappen. Sommigen zitten reeds in de rijtuig.

Kampgevangenen stappen in een rijtuig van de deportatietrein

Doktersverklaring Van: Polak, Keetje Geboren: 1890-11-28 Datum: 1943-03-06 Plaats: Oegstgeest Dr. H. Varekamp verklaart (in Duits) dat Fraulein K. Polak tot voor kort een longontsteking heeft gehad en hierdoor niet in staat is om te reizen

Doktersverklaring Van: Polak, Keetje Geboren: 1890-11-28 Datum: 1943-03-06 Plaats: Oegstgeest Dr. H. Varekamp verklaart (in Duits) dat Fraulein K. Polak tot voor kort een longontsteking heeft gehad en hierdoor niet in staat is om te reizen

Doktersverklaring van Keetje Polak

Sinterklaasfeest in Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork onder het personeel Tweede van links de heer Wiltjer. Daarnaast de families Poelgeest en Mendels

Sinterklaasfeest in Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork onder het personeel Tweede van links de heer Wiltjer. Daarnaast de families Poelgeest en Mendels

Sinterklaasfeest in Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork onder het personeel

Van: Querido, Abraham Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944-12-14 Onderwerp: Abraham moet zich op de Appèlplaats melden bij Benno Sonn, groepsleider van de Bosploeg.

Van: Querido, Abraham Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944-12-14 Onderwerp: Abraham moet zich op de Appèlplaats melden bij Benno Sonn, groepsleider van de Bosploeg.

Bewijs dat Abraham Querido ingedeeld is bij de Gruppe Sonn en zich moet melden op de Appelplaats

Transport Transport. Mensen met bagage bij de trein staan te wachten Kamp Westerbork, 1942 Een Nederlandse politieman en iemand van de Grüne Polizei zijn ook op de foto te zien.

Transport Transport. Mensen met bagage bij de trein staan te wachten Kamp Westerbork, 1942 Een Nederlandse politieman en iemand van de Grüne Polizei zijn ook op de foto te zien.

Kampgevangenen wachten met hun bagage voor een rijtuig van de deportatietrein

Transporten Transporten. Mensen met bagage bij de trein Hooghalen, 1942.

Transporten Transporten. Mensen met bagage bij de trein Hooghalen, 1942.

Kampgevangenen wachten met bagage bij de deportatietrein

Bevolking en gebouwen&nbsp; Kamp Westerbork, 1942-1944 Zicht&nbsp;op het bad- en ketelhuis. Kampgevangenen lopen met kinderwagens.&nbsp; &nbsp;

Bevolking en gebouwen&nbsp; Kamp Westerbork, 1942-1944 Zicht&nbsp;op het bad- en ketelhuis. Kampgevangenen lopen met kinderwagens.&nbsp; &nbsp;

Zicht op het bad- en het ketelhuis in kamp Westerbork

Foto van aanvoer van bouwmaterialen Datum: 1942 Een treinlading met houten barakdelen bestemd voor de bouw van barakken in kamp Westerbork. Het inladen vond plaats bij Ommen. Op de foto poseren o.a. boven 4e van links: Kurt Nathan; 5e van links Werner Kalb; 6e van links: Werner Hirsch; 8e van links: Robbie Engel (met soldatenpet op); 12e van links: Heinz Pfifferling De foto is afkomstig van Kurt Walter en gegeven aan Liesel Heyneman. Kurt is waarschijnlijk de man rechts op de eerste treeplank staande.

Foto van aanvoer van bouwmaterialen Datum: 1942 Een treinlading met houten barakdelen bestemd voor de bouw van barakken in kamp Westerbork. Het inladen vond plaats bij Ommen. Op de foto poseren o.a. boven 4e van links: Kurt Nathan; 5e van links Werner Kalb; 6e van links: Werner Hirsch; 8e van links: Robbie Engel (met soldatenpet op); 12e van links: Heinz Pfifferling De foto is afkomstig van Kurt Walter en gegeven aan Liesel Heyneman. Kurt is waarschijnlijk de man rechts op de eerste treeplank staande.

Foto van aanvoer van bouwmaterialen

Van: de Schade-Enquête-Commissie Aan: Diamant-Querido, R. Plaats: Amsterdam Datum: 1952-01-31 Onderwerp: het niet toekennen van een aanvullende bijdrage op geleden oorlogsschade.

Van: de Schade-Enquête-Commissie Aan: Diamant-Querido, R. Plaats: Amsterdam Datum: 1952-01-31 Onderwerp: het niet toekennen van een aanvullende bijdrage op geleden oorlogsschade.

Brief van de Schade-Enquête-Commissie aan de familie Diamant-Querido

Van: Aan: Plaats: kamp Westerbork Datum: 1943-11-17 Onderwerp: Emile Leraar is met kind in Lager Westerbork, barak 67 Zijn vrouw is er niet bij. Zend s.v.p. levensmiddelen, tabak, ondergoed (ook voor het kind) en deken.

Van: Aan: Plaats: kamp Westerbork Datum: 1943-11-17 Onderwerp: Emile Leraar is met kind in Lager Westerbork, barak 67 Zijn vrouw is er niet bij. Zend s.v.p. levensmiddelen, tabak, ondergoed (ook voor het kind) en deken.

Brief over de verblijfplaats van Emile Leeraar en zijn dochter gestuurd vanuit kamp Westerbork

Verslag van een bespreking over het organiseren van de voedselvoorziening. De huidige voorraden moeten als buffervoorraad worden beschouwd. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945

Verslag van een bespreking over het organiseren van de voedselvoorziening. De huidige voorraden moeten als buffervoorraad worden beschouwd. Plaats: Westerbork, Interneringskamp Datum: 1945

Verslag van een bespreking tussen Kockx, Cohen, Hummelen, van Duuren, Wentzel en Rompel

Van: Langstadt, Ruth Aan: Frank, M. Plaats: Westerbork, kamp, barak 40 G Datum: 1943-06-03 Onderwerp: pakket ontvangen, hartelijk dank.

Van: Langstadt, Ruth Aan: Frank, M. Plaats: Westerbork, kamp, barak 40 G Datum: 1943-06-03 Onderwerp: pakket ontvangen, hartelijk dank.

Briefkaart van Ruth Langstadt aan M. Frank vanuit kamp Westerbork

Stamkaart (tweede) van Martin Jules Polak van beroep accountant.

Stamkaart (tweede) van Martin Jules Polak van beroep accountant.

Stamkaart (tweede) van Martin Jules Polak van beroep accountant

Van de Joodsche Raad voor Amsterdam Bevat de verklaring dat Simon Wijnberg (10-5-1898) als rector onmisbaar is voor het onderwijs aan Joodsche leerlingen Datum: 1942-09-14 Met pasfoto&nbsp;

Van de Joodsche Raad voor Amsterdam Bevat de verklaring dat Simon Wijnberg (10-5-1898) als rector onmisbaar is voor het onderwijs aan Joodsche leerlingen Datum: 1942-09-14 Met pasfoto&nbsp;

Verklaring van de Joodsche Raad betreffende Simon Wijnberg

Van: Kropveld, Ph. Aan: Kuper, J. Plaats: Vledder, Joods werkkamp Datum: 1942-07 Onderwerp: Vledder, zaal H.

Van: Kropveld, Ph. Aan: Kuper, J. Plaats: Vledder, Joods werkkamp Datum: 1942-07 Onderwerp: Vledder, zaal H.

Ansichtkaart van Ph. Kropveld aan J. Kuper vanuit het Joods werkkamp Vledder

Van: Feldman-Kan, Lotte Ruth Aan: Feldman, T. Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944-08-10 Onderwerp: gisteren kreeg ze de oude heer Kann op zaal, Dora's schoonvader; hij heeft veel meegemaakt. Hij is een knappen verschijning, een werkelijke aristocraat, hij is volkomen zichzelf gebleven hier in het kamp; hij ziet er keurig verzorgd uit; Miep de Vrijer is gisteren teruggekomen, ze heeft een heerlijke tijd gehad, over haar actieve echtgenoot; moeder ligt weer in bed;…

Van: Feldman-Kan, Lotte Ruth Aan: Feldman, T. Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944-08-10 Onderwerp: gisteren kreeg ze de oude heer Kann op zaal, Dora's schoonvader; hij heeft veel meegemaakt. Hij is een knappen verschijning, een werkelijke aristocraat, hij is volkomen zichzelf gebleven hier in het kamp; hij ziet er keurig verzorgd uit; Miep de Vrijer is gisteren teruggekomen, ze heeft een heerlijke tijd gehad, over haar actieve echtgenoot; moeder ligt weer in bed;…

Brief van Lotte Ruth Feldman-Kan aan haar echtgenoot vanuit kamp Westerbork

Van: Tas, Jacob via de Joodse Raad voor Amsterdam Aan: Tas-van Dam, Esther Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1942-10-04 Onderwerp: ' Zend oproep of fotocopie van jou Sperrstempel voor zondagmiddag 12 uur per koerier van de Joodsche Raad (…)'&nbsp;

Van: Tas, Jacob via de Joodse Raad voor Amsterdam Aan: Tas-van Dam, Esther Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1942-10-04 Onderwerp: ' Zend oproep of fotocopie van jou Sperrstempel voor zondagmiddag 12 uur per koerier van de Joodsche Raad (…)'&nbsp;

Telexbericht van Jacob Tas aan zijn vrouw via de Joodse Raad voor Amsterdam vanuit kamp Westerbork

Van: het Nederlandse Beheersinstituut Aan: Joseph van Dam Plaats: Amsterdam Datum: 1948-03-16 Onderwerp: uitblijven verslag over het lot van Jacob Tas en Esther Tas-van Dam.

Van: het Nederlandse Beheersinstituut Aan: Joseph van Dam Plaats: Amsterdam Datum: 1948-03-16 Onderwerp: uitblijven verslag over het lot van Jacob Tas en Esther Tas-van Dam.

Brief van het Nederlandse Beheersinstituut aan Joseph van Dam over het uitblijven van een beginverslag

Uit de Prov. Drentsche en Asser Courant&nbsp; Datum: 1949-06-14&nbsp; Onderwerp: overname van monument door gemeente Beilen, nadat de gemeente Westerbork hier niets voor voelde.

Uit de Prov. Drentsche en Asser Courant&nbsp; Datum: 1949-06-14&nbsp; Onderwerp: overname van monument door gemeente Beilen, nadat de gemeente Westerbork hier niets voor voelde.

overname van het verzetsmonument door de gemeente Beilen

Van: de Joodse Raad Aan: Polak-Schoenbeck, Inge Plaats: Amsterdam Datum: 27/04/1942 Onderwerp: ingeleverd een verzoek om een uitreisvergunning bij de Zentralstelle.

Van: de Joodse Raad Aan: Polak-Schoenbeck, Inge Plaats: Amsterdam Datum: 27/04/1942 Onderwerp: ingeleverd een verzoek om een uitreisvergunning bij de Zentralstelle.

Verklaring dat Inge Schoenbeck een verzoek voor een uitreisvergunning heeft ingeleverd

Foto van kampgevangenen werkend aan het smalspoor. De persoon rechts is Lion Haagman. De kampgevangenen worden bewaakt door een Schalkhaarder. Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944-07

Foto van kampgevangenen werkend aan het smalspoor. De persoon rechts is Lion Haagman. De kampgevangenen worden bewaakt door een Schalkhaarder. Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1944-07

Foto van Lion Haagman en mede gevangenen werkend aan het smalspoor

Foto van de voorzijde van het Centraal Vluchtelingenkamp Op de achtergrond barak 8, de synagoge, de administratiebarakken en de Centrale Keuken.

Foto van de voorzijde van het Centraal Vluchtelingenkamp Op de achtergrond barak 8, de synagoge, de administratiebarakken en de Centrale Keuken.

Foto van de voorzijde van het Centraal Vluchtelingenkamp

Van: het Rode Kruis, Informatiebureau Aan: de Groot, Samuel Plaats: Den Haag Datum: 1950-04-18 Onderwerp: informatie over het lot van Jozef de Groot.

Van: het Rode Kruis, Informatiebureau Aan: de Groot, Samuel Plaats: Den Haag Datum: 1950-04-18 Onderwerp: informatie over het lot van Jozef de Groot.

Verklaring van her Rode Kruis over het lot van Jozef de Groot

Van: Mr. Brand, A. Aan: Oudshoorn-Braun, O Plaats: Amsterdam Datum: 1947-06-04 Onderwerp: Toezending proces-verbaal inzake uitspraak voogdij en terugzending brieven en bescheiden.

Van: Mr. Brand, A. Aan: Oudshoorn-Braun, O Plaats: Amsterdam Datum: 1947-06-04 Onderwerp: Toezending proces-verbaal inzake uitspraak voogdij en terugzending brieven en bescheiden.

Brief van Mr. Brand te Amsterdam aan mevrouw O. Oudshoorn-Braun

Geboren in Lager Westerbork Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-05 Onderwerp: de geboorte van Paul Friedrich Wertheim en Jacques Bernd Veltman.

Geboren in Lager Westerbork Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1943-05 Onderwerp: de geboorte van Paul Friedrich Wertheim en Jacques Bernd Veltman.

Bericht over de geboorte van Paul Friedrich Wertheim en Jacques Bernd Veltman

Van: de Gartenbau Gruppe Plaats: Westerbork, Centraal Vluchtelingenkamp Datum: 1940 Onderwerp: tuinbouwgroep.

Van: de Gartenbau Gruppe Plaats: Westerbork, Centraal Vluchtelingenkamp Datum: 1940 Onderwerp: tuinbouwgroep.

Foto van de Gartenbau Grupppe in Centraal Vluchtelingenkamp Westerbork

Van: Dienstbereich Verwaltung, Arbeidsverdeling Aan: Zondervan-Cappel, S. Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1945-02-08 Onderwerp: melden bij de Centrale Keuken om te gaan werken als aardappelschilster.

Van: Dienstbereich Verwaltung, Arbeidsverdeling Aan: Zondervan-Cappel, S. Plaats: Westerbork, kamp Datum: 1945-02-08 Onderwerp: melden bij de Centrale Keuken om te gaan werken als aardappelschilster.

Mededeling aan mevrouw Zondervan-Cappel zich te melden als aardappelschilster in de Centrale Keuken

Van: Hoop-Bachrach, de, Ilse Aan: Bleuland van Oordt, Anna Adriana Plaats: Westerbork, doorgangskamp Datum: 1942-08-27 Onderwerp: Ilse meldt dat ze vrijdag met Kurt vrijwillig op transport zal gaan: ‘Of ik Lo zal vinden, wordt hier ook betwijfeld.’ Ilse probeert nog een bewijs te krijgen van Fischer dat zij zich in Auschwitz bij Louis mag voegen. Verder wil ze graag nog per expresse 3 overhemden en 25 gulden ontvangen. ‘Hier valt alles heel erg mee.’&nbsp;

Van: Hoop-Bachrach, de, Ilse Aan: Bleuland van Oordt, Anna Adriana Plaats: Westerbork, doorgangskamp Datum: 1942-08-27 Onderwerp: Ilse meldt dat ze vrijdag met Kurt vrijwillig op transport zal gaan: ‘Of ik Lo zal vinden, wordt hier ook betwijfeld.’ Ilse probeert nog een bewijs te krijgen van Fischer dat zij zich in Auschwitz bij Louis mag voegen. Verder wil ze graag nog per expresse 3 overhemden en 25 gulden ontvangen. ‘Hier valt alles heel erg mee.’&nbsp;

Brief van Ilse de Hoop aan Annie Bleuland van Oordt vanuit kamp Westerbork

Van: de Burgerlijke Stand Aan: de aanvrager Plaats: Groningen Datum: 1959-02-24 Onderwerp: overlijden Simon lazarus Vissel.

Van: de Burgerlijke Stand Aan: de aanvrager Plaats: Groningen Datum: 1959-02-24 Onderwerp: overlijden Simon lazarus Vissel.

Uittreksel uit het register van overlijden betreffende het lot van Simon Lazarus Vissel

Foto van Sophia van Gelder-Spetter

Werner Albert Siegfried Bloch